Aşağıdaki tabloda Sermaye Piyasası Kurulu tarafından Aracı Kurumlara uygulanan İdari Para Cezaları toplulaştırılarak gösterilmiştir. Tablodan da görüleceği üzere SPK tarafından en çok ceza verilen kurum 442.899 TL ile Garanti Yatırım olmuştur. Toplam 12 adet şirkete para cezası uygulanmıştır. Bununla birlikte 4-5 şirkete verilen cezaların diğer şirketlere nazaran öne çıktığı görülmektedir.
Para cezasına neden olan eylemlere de yer verilen listeye bakıldığında çok farklı nedenlerle yaptırım uygulandığı anlaşılmaktadır. Özellikle Forex’e ilişkin olarak deneme hesabı, sözleşme ve farklı fiyat sunmadan kaynaklanan işlemler nedeniyle şirketlere cezalar verilmiştir. Bu kapsamda yatırımcıların söz konusu şirketlerle olan ilişkilerinde bu hususları da dikkate almaları önem arz emektedir.
Bu anlamda tablonun Sermaye Piyasası paydaşlarından özellikle Yatırımcılara ve Aracı Kurum Yöneticilerine yol gösterici olmasını temenni ederim.
| Aracı Kurum | İPC Uygulanmasına Neden Olan Eylem | Verilen İPC Tutarı | Toplam İPC |
| GARANTİ YATIRIM MENKUL KIYMETLER A.Ş. | Çerçeve sözleşme imzalanmaksızın yatırım danışmanlığı hizmeti sunulması. | 156.294 | 442.899 |
| Yatırımcıların gereksiz alım satıma yönlendirilmesi. | 22.407 | ||
| Yatırımcılardan geniş yetkiler alarak adlarına işlem yapılması. | 47.079 | ||
| Cari hesabın kredili hesap niteliğinde kullanılması ve temerrüdün tasfiyesine ilişkin tedbirin alınmaması. | 26.049 | ||
| Özkaynak oranlarının usulüne uygun hesaplanmaması | 47.079 | ||
| Özkaynak oranlarının takip edilmesi ve tamamlanmasına ilişkin düzenlemeye uyulmaması. | 48.456 | ||
| Bazı müşterilerin temerrüdünün Borsa İstanbul A.Ş.’ye bildirilmemesi | 48.456 | ||
| Müşteri emirlerinin alınmasına ilişkin düzenlemeye uyulmaması. | 47.079 | ||
| VERİM MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Bildirim yükümlülüğüne uyulmaması. | 24.672 | 345.736 |
| Müfettişlerin ücret ve diğer özlük haklarının yönetim kurulunca belirlenmesi kuralına uyulmaması. | 21.560 | ||
| Kamuyu aydınlatma formunun süresi içinde Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği’ne gönderilmemesi. | 67.221 | ||
| Personelle ilgili değişikliklerinin Lisanslama ve Sicil Tutma Sistemi’ne bildirilmemesi. | 74.016 | ||
| İmza sirkülerinde yapılan değişikliğin Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği’ne bildirilmemesi. | 22.407 | ||
| Dava ve takiplerin Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği’ne bildirilmemesi. | 43.967 | ||
| Bağımsız denetim sözleşmesinin Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği’ne bildirilmemesi. | 24.672 | ||
| Müşteri hesap ekstrelerinin müşterilere gönderilmesinde eksiklikler. | 67.221 | ||
| INVEST-AZ YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Portföy aracılığı risk yönetim biriminde münhasır olarak personel istihdam edilmemesi | 26.049 | 234.441 |
| Genel müşterilerden kaldıraçlı işlemlere ilişkin alınacak beyanın alınmaması | 78.147 | ||
| Forex işlemleri çerçeve sözleşmesinin onaylı bir nüshasının yatırımcıya verilmemesi | 26.049 | ||
| Forex işlemlerinde yatırımcılara sunulan fiyat bilgilerinin mevzuatta öngörülen şekilde saklanmaması | 26.049 | ||
| Deneme hesabında asgari altı iş günü elli adet işlem gerçekleştirildiğinin tevsik edilememesi | 26.049 | ||
| Yatırımcıya gönderilen elektronik postada “Takasbank Güvencesi” ifadesinin yer alması | 26.049 | ||
| Forex işlemlerinde pazarlama faaliyetinde yanıltıcı nitelikte bilgiler verilmesi | 26.049 | ||
| QNB FİNANS YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Müşteri tanıma kuralına aykırı uygulamalar. | 74.016 | 148.032 |
| Yatırımcı hesaplarında izinsiz portföy yöneticiliği gerçekleştirildiğinin bilinmesine rağmen hesapların kapatılmaması ve Kurul’a bildirimde bulunulmaması. | 74.016 | ||
| BAŞKENT MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Yeterli ve etkin bir iç denetim sistemini idame ettirmemesi. | 78.147 | 78.147 |
| YATIRIM FİNANSMAN MENKUL DEĞERLER A.Ş. | -İç denetim sisteminin, süreçlerin işletilmesine imkân verecek nitelik, yeterlilik ve etkinlikte idame ettirilmemesi ve geliştirilmemesi. -Risk yaratabilecek işlevlerin, çapraz kontrole imkân verecek şekilde farklı personelin sorumluluğuna verilmemesi. -Yönetim kurulunun, Aracı Kurum’un kurumsal yapısına uygun ve etkin bir iç denetim sisteminin kurulması ve sürdürülmesine yönelik sorumluluğunu yerine getirmesinde yetersiz kalması. |
22.407 | 67.221 |
| Hesap ilişkisi içinde bulunulan müşterinin izinsiz aracılık faaliyetinin takibine yönelik yükümlülüklere uyulmaması. | 22.407 | ||
| Vekâletsiz işlem yapılmasına imkân verilmesi. | 22.407 | ||
| X TRADE BROKERS MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Kaldıraçlı alım satım işlem platformunda yatırımcılara hatalı fiyat sunulması ve fiyat verme esnasında oluşabilecek hataları gözetebilecek bilgi işlem altyapısının işletilmemesi. | 24.672 | 50.721 |
| Kaldıraçlı alım satım işlem platformunda yatırımcılara hatalı fiyat sunulması ve fiyat verme esnasında oluşabilecek hataları gözetebilecek bilgi işlem altyapısının ve risk yönetim sisteminin işletilmemesi. | 26.049 | ||
| MEKSA YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Aracı Kurum’un kaldıraçlı alım satım işlem platformunda kesinti meydana gelmesi. | 26.049 | 26.049 |
| DESTEK YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Uygunluk testlerinin, talep edilen ürün veya hizmetin yatırımcılara uygun olup olmadığının belirlenmesi amacını karşılayabilecek şekilde yapılmaması. | 26.049 | 26.049 |
| HALK YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Aracı Kurum tarafından kaldıraçlı alım satım işlemlerinde sunulan fiyat ve alım satım fiyat farklarının genel piyasa koşullarına uygun olmaması | 26.049 | 26.049 |
| SAXO CAPİTAL MARKETS MENKUL DEĞERLER A.Ş. | -Yurtdışı piyasalarda yapılan işlemlere ilişkin yatırımcılara tanınan hak ve yükümlülükler hakkında özet ve güncel bilgilerin çerçeve sözleşmede yer almaması -Günlük pozisyon limit aşım raporunun düzenlenmemesi |
24.672 | 24.672 |
| ALB MENKUL DEĞERLER A.Ş. | Aracı Kurum’un III-39.1 sayılı “Yatırım Kuruluşlarının Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliğ”in 39 uncu maddesinde öngörülen araştırma ve bildirim yükümlülüğünü yerine getirmemesi | 24.672 | 24.672 |